Prawo do odliczenia VAT nie zależy od daty otrzymania faktury

BDO W MEDIACH Jeśli podatnik spełnił przesłanki materialne (transakcja jest opodatkowana, wykorzystana w działalności opodatkowanej) i posiada fakturę przed złożeniem deklaracji za okres transakcji, to może odliczyć VAT bez opóźnienia. Opóźnienie narusza neutralność VAT – pisze w Rzeczpospolitej Emilia Wolnowska, Partner w Dziale Doradztwa Podatkowego, doradca podatkowy.

Sąd UE w wyroku z 11 lutego 2026 r. w sprawie T-689/24 rozstrzygnął kluczowy spór o odliczenie VAT w Polsce, gdy faktura przychodzi po transakcji, ale przed upływem terminu na złożenie deklaracji. Orzeczenie podkreśla prymat zasady neutralności VAT nad rygorystycznymi wymogami formalnymi. Sprawa trafiła jednak do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (C-167/26 RX) i do czasu rozstrzygnięcia skuteczność tego wyroku pozostaje w zawieszeniu.

Orzeczenie zostało wydane przez Sąd UE, a nie Trybunał Sprawiedliwości UE, co stanowi konsekwencję reformy systemu sądownictwa unijnego polegającej na przekazaniu części spraw prejudycjalnych do właściwości Sądu UE w celu odciążenia Trybunału oraz usprawnienia i przyspieszenia ich rozpoznawania.

Odliczenie VAT naliczonego z faktur za zakupy  
Polska spółka prowadząca izbę rozliczeniowo-rozrachunkową dla transakcji giełdowych gazem i energią elektryczną jest podatnikiem VAT działającym jako nabywca i odsprzedawca. Złożyła do dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej wniosek o interpretację, pytając czy może odliczyć VAT naliczony z faktur za zakupy w danym okresie rozliczeniowym, mimo że otrzymała je w następnym okresie, ale przed terminem złożenia deklaracji VAT.

Organ odmówił, powołując się na art. 86 ust. 10b pkt 1 ustawy o VAT, który uzależnia powstanie prawa do odliczenia od momentu otrzymania faktury. Skarga trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i została oddalona. Zdaniem WSA w Warszawie moment powstania prawa do odliczenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 167 dyrektywy VAT, jest w praktyce modyfikowany przez wymóg formalny określony w art. 178 lit. a tej dyrektywy, polegający na posiadaniu odpowiedniej faktury. Naczelny Sąd Administracyjny skierował pytanie prejudycjalne do TSUE, pytając, czy polski przepis koliduje z art. 167, art. 168 lit. a i art. 178 lit. a dyrektywy 2006/112/WE oraz zasadami neutralności, proporcjonalności i skuteczności.

Cały artykuł można przeczytać w Rzeczpospolitej z dn. 20 kwietnia 2026r., str.D4