Nowy standard rachunkowości wpłynie na dokumentację cen transferowych

Międzynarodowy Standard Sprawozdawczości Finansowej MSSF 18 (IFRS 18) wprowadza obowiązek ujawniania w sprawozdaniu finansowym wskaźników efektywności zdefiniowanych przez kierownictwo (MPMs). Choć standard nie zmienia wprost zasad dotyczących cen transferowych, to nowe wskaźniki zarządcze trzeba będzie odpowiednio uwzględnić w polityce cen transferowych.

Standard MSSF 18 definiuje wskaźniki efektywności kierownictwa (MPM – Management Performance Measures) jako pozycje pośrednie przychodów i kosztów wykorzystywane w publicznych komunikatach poza sprawozdaniem finansowym, odzwierciedlające perspektywę zarządu w patrzeniu na wynik finansowy jednostki, które nie są wymagane przez same standardy MSSF. Dla każdego wskaźnika MPM spółka musi w nocie do sprawozdania finansowego wyjaśnić, dlaczego ten wskaźnik jest raportowany, jak jest liczony oraz przedstawić uzgodnienie do najbliższej pozycji zgodnej z MSSF. W praktyce oznacza to, że wskaźniki typu „skorygowana EBITDA” lub „skorygowany wynik operacyjny” przestają być wyłącznie miarami prezentacji dla inwestorów i stają się formalnie opisanymi, audytowalnymi pozycjami sprawozdania finansowego.
Konsekwencje dla dokumentacji cen transferowych wynikają w tym przypadku przede wszystkim z faktu, że wytyczne OECD przy metodach zysku transakcyjnego (metoda marży transakcyjnej netto, metoda podziału zysku) operują na wskaźnikach rentowności takich jak marża operacyjna, zwrot z zaangażowanych aktywów czy narzut na kosztach.

Po wejściu MSSF 18 organy podatkowe otrzymają łatwy wgląd w różnicę między wynikiem według MSSF stanowiącym bazę do analizy cen transferowych a wynikiem zarządczym po korektach. Jeżeli zatem polityka cen transferowych lub umowy wewnątrzgrupowe oparte są na skorygowanej EBITDA, podczas gdy dokumentacja cen transferowych bazuje na nieskorygowanym wyniku operacyjnym z rachunku wyników, spójność tych dwóch ujęć będzie znacznie łatwiejsza do zakwestionowania przez organy skarbowe.

Szczególnie istotna jest wymagana przez MSSF 18 szczegółowa tabela uzgodnieniowa wskaźników MPM do najbliższej pozycji MSSF wraz z objaśnieniem każdej korekty. Lista pozycji wyłączonych z MPM – takich jak koszty restrukturyzacji, integracji przejęć, postępowań sądowych czy określonych kosztów korporacyjnych – staje się de facto publicznym zobowiązaniem co do tego, które elementy zarząd uważa za nadzwyczajne lub niepowtarzalne. Organy podatkowe mogą wykorzystywać tę narrację jako argument przy ocenie, jakiego „czystego” zysku powinno się użyć w analizach cen transferowych, a także podważać kwalifikację pozycji jako niepowtarzalnych, jeśli podobne elementy pojawiają się w sprawozdaniach rok po roku.

Potencjalny konflikt może pojawić się również na poziomie opisu modelu biznesowego. Jeżeli np. w dokumentacji cen transferowych spółka jest opisywana jako rutynowy dystrybutor z ograniczonym ryzykiem i docelową niską marżą, podczas gdy w nocie o wskaźnikach MPM zarząd podkreśla wysoką skorygowaną rentowność wynikającą z unikalnych aktywów niematerialnych lub funkcji strategicznych, taka niespójność narracji może być wykorzystana przez organy podatkowe do argumentacji, że prawdziwa rola tej jednostki w łańcuchu wartości jest istotniejsza niż wynika to z dokumentacji cen transferowych.

Dodatkowym wyzwaniem jest fakt, że wskaźniki MPM w sprawozdaniu finansowym są częścią audytowanego pakietu dokumentów i mają jasno zdefiniowaną metodologię oraz uzgodnienie. Dla cen transferowych oznacza to, że organy podatkowe mogą opierać się na wskaźnikach zarządczych potwierdzonych przez biegłego rewidenta, a wszelkie rozbieżności między wskaźnikami użytymi w dokumentacji cen transferowych a wskaźnikami ujawnionymi jako MPM będą szybko wychwytywane podczas analiz ryzyka i selekcji spółek do kontroli.

Dlatego też, w związku z wdrażaniem MSSF 18 rozsądnym działaniem jest, aby działy finansowy, podatkowy i odpowiedzialny za ceny transferowe współpracowały przy definiowaniu wskaźników MPM w taki sposób, by nie tworzyły one drugiej rzeczywistości wobec wskaźników używanych w polityce i dokumentacji cen transferowych, lecz dawały spójny, dobrze udokumentowany obraz sytuacji finansowej przedsiębiorstwa.
 
Jeśli pojawią się u Państwa jakiekolwiek pytania dotyczące cen transferowych zapraszamy do kontaktu z Joanną Pasymowską, doświadczonym partnerem w Dziale Doradztwa Podatkowego BDO: https://www.bdo.pl/pl-pl/uslugi/doradztwo-podatkowe/ceny-transferowe