• W 2018 roku pojawi się w Polsce split payment

Artykuł: W 2018 roku pojawi się w Polsce split payment

19 maja 2017

Podatnicy będą mogli skorzystać z mechanizmu podzielonej płatności za towary i usługi. W ocenie resortu finansów ma to zapewnić większe wpływy z VAT do budżetu i zapobiec unikaniu płacenia tego podatku.

Zgodnie z opublikowanym w Rządowym Centrum Legislacji projektem nowelizacji ustawy o VAT oraz innych regulacji, podatnicy, którzy otrzymają fakturę z wykazaną kwotą podatku, w tym przed dostawą towarów lub wykonaniem usługi, mogą zastosować powyższy mechanizm (split payment) dokonując z jednej strony zapłaty odpowiadającej wartości sprzedaży netto na rachunek rozliczeniowy dostawcy lub usługodawcy w banku mającym siedzibę na terytorium kraju albo na rachunek w SKOK, a z drugiej – wpłacając kwotę podatku od towarów i usług na odrębny rachunek VAT tego dostawcy bądź usługodawcy.

Użycie tego mechanizmu ma być dobrowolne, ale rzecz jasna będzie miało swoje konsekwencje tak dla nabywcy, jak i dostawcy. W uzasadnieniu projektu wskazuje się, że ma on umożliwić organom podatkowym monitorowanie i blokowanie środków na rachunkach VAT, eliminując ryzyko znikania podatników wraz z zapłaconym im przez kontrahentów, a nieodprowadzonym tym podatkiem.

Dostawca będzie miał, przy stosowaniu formy podzielonej płatności, bardzo ograniczone możliwości dysponowania środkami znajdującymi się na rachunku VAT. Podatnik będzie mógł wyłącznie dokonywać przelewu na inny rachunek VAT i opłacać zobowiązanie podatkowe z tytułu tego podatku do urzędu skarbowego. Jak wynika z uzasadnienia regulacji, jeżeli u podatników dojdzie do odkładania się środków finansowych na tym rachunku, to będą mogli złożyć wniosek – weryfikowany przez organy podatkowe – o ich przelanie na rachunek bankowy dotyczący działalności gospodarczej.

Jeśli podatnik zostanie wykreślony z rejestru jako podatnik VAT, zaś środki na rachunku VAT zostaną przekazane odpowiednio przez bank lub SKOK na rachunek wskazany pisemnie przez naczelnika urzędu skarbowego, to zostaną one zaliczone na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, natomiast ich pozostała część będzie zwrócona na rachunek podatnika, jeżeli nie toczy się wobec niego postępowanie podatkowe i nie jest prowadzona kontrola podatkowa bądź celno-skarbowa.

Bank, w myśl zmiany Prawa bankowego, otwierając rachunek rozliczeniowy otworzy zarazem rachunek VAT. Niepotrzebne będzie w tym względzie zawarcie odrębnej umowy, a bank nie pobierze opłat i prowizji za otwarcie i prowadzenie rachunku VAT, na którym środki pieniężne będą oprocentowane.

W przelewie dotyczącym mechanizmu podzielonej płatności dany podatnik będzie zobowiązany do wskazania: nr. faktury lub faktury korygującej, w związku z którą dokonywana jest płatność; nr., za pomocą którego dostawca towaru lub usługodawca jest zidentyfikowany na potrzeby podatku; kwoty wartości sprzedaży netto; kwoty podatku.

Środki pieniężne na rachunku VAT nie będą podlegały zajęciu na podstawie sądowego lub administracyjnego tytułu wykonawczego dotyczącego egzekucji innych należności niż podatek od towarów i usług, a wierzytelności z tego rachunku nie będą przedmiotem zabezpieczenia rzeczowego. W przypadku śmierci posiadacza rachunku VAT znajdujące się na nim środki nie wejdą do masy spadkowej w części odpowiadającej kwocie posiadanych przez podatnika zaległości w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami za zwłokę. Wysokość środków podlegających wyłączeniu z masy spadkowej określi naczelnik urzędu skarbowego.

Resort finansów wprowadził kilka zapisów w projekcie, które mają zachęcić podatników do skorzystania z mechanizmu podzielonej płatności. Nie obowiązywałyby ich sankcje określone w art. 112b i art. 112 c ustawy o VAT – dotyczące dodatkowych zobowiązań podatkowych, a także przepisy o odpowiedzialności solidarnej (podatkowej nabywcy w szczególnych przypadkach) ujęte w dziale Xa tej ustawy. Na wniosek podatnika, złożony wraz z deklaracją podatkową, urząd skarbowy będzie obowiązany dokonać zwrotu różnicy podatku na jego rachunek VAT w terminie 25 dni, licząc od dnia złożenia rozliczenia.

Nie byłby również stosowany art. 56b Ordynacji podatkowej w przypadku zaległości w podatku powstałej za okres, za który podatnik w złożonej deklaracji wykazał kwotę podatku naliczonego, której 95 proc. wynika z faktur zapłaconych z użyciem mechanizmu podzielonej płatności. Jeżeli zapłata zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług nastąpi z rachunku VAT w terminie wcześniejszym niż określony dla zapłaty podatku, to kwota tego zobowiązania zostanie obniżona o kwotę wyliczoną według wzoru podanego w projekcie.

Praktyka pokaże, czy te zachęty okażą się wystarczające do użycia przez przedsiębiorców omawianego mechanizmu i w jakim stopniu jego zastosowanie wpłynie na ich płynność finansową.

W ustawie o rachunkowości wprowadzony będzie zapis, zgodnie z którym jednostki sporządzające sprawozdanie finansowe będą zobowiązane do ujawniania w informacji dodatkowej wartości środków zgromadzonych na rachunku VAT.

Ustawa ma wejść w życie 1 stycznia 2018 r., z wyjątkiem dwóch przepisów, które zaczną obowiązywać po 14 dniach od ogłoszenia.

 

Autor: S.W.