W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Korzystając z naszej strony akceptujesz zasady Polityki Cookie.
  • Poznaj 9 przykładów zastosowania nowych zasad jednorazowej amortyzacji
Biuletyn:

Poznaj 9 przykładów zastosowania nowych zasad jednorazowej amortyzacji

17 listopada 2017

dr Katarzyna Trzpioła, "Rachunkowość i Podatki dla praktyków" |

Już obowiązuje nowa ulga dotycząca amortyzacji środków trwałych. Daje ona przedsiębiorcom możliwość jednorazowego odpisu amortyzacyjnego od niektórych fabrycznie nowych składników majątku do kwoty 100.000 zł.

Podatnicy PIT i CIT, oprócz dotychczas przysługujących rozwiązań, dodatkowo uzyskali możliwość zaliczenia jednorazowo do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej nabytych fabrycznie nowych środków trwałych do wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 100.000 zł. Warto zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii związanych z nowym prawem, posługując się przykładami.

Amortyzacja może dotyczyć jedynie nabytych fabrycznie nowych środków trwałych zaliczonych do grupy 3-6 i 8 KŚT. Oznacza to, że można z niej skorzystać, nabywając maszyny i urządzenia ogólnego zastosowania lub specjalistyczne oraz wyposażenie. Nie przysługuje ona natomiast w przypadku nabycia pojazdów, w tym samochodów osobowych, kotłów, budowli czy obiektów inżynierii lądowej i wodnej. Nie ma znaczenia, czy nabycie zostanie dokonane w kraju, czy za granicą.

Wartość środka trwałego 

Należy zwrócić uwagę na wartość środka trwałego. Wartość początkowa jednego środka trwałego musi wynosić co najmniej 10.000 zł lub łączna wartość początkowa kilku środków trwałych powinna wynosić co najmniej 10.000 zł, a wartość początkowa każdego z nich – przekraczać 3.500 zł.

Przykład 1 
Spółka „ABC” kupiła trzy urządzenia: dwa o wartości 4.000 zł, trzecie za 3.500 zł. Nie może więc skorzystać z jednorazowej amortyzacji według nowych reguł, mimo że ich łączna wartość przekracza 10.000 zł, ponieważ nie bierze się pod uwagę tego o wartości 3.500 zł. Łączna wartość dwóch urządzeń wynosi tylko 8.000 zł.

Przykład 2 
Spółka „DEF” kupi trzy maszyny o wartości 4.000 zł każda albo dwie o wartości 5.000 zł. Wówczas będzie mogła je zaliczyć do koszów jednorazowo

Roczny limit odpisów 

Łączna wartość odpisów w ciągu roku podatkowego według nowej zasady nie może przekraczać 100.000 zł. W przypadku spółki niebędącej osobą prawną kwota tego limitu odpisów amortyzacyjnych odnosi się do łącznej wartości odpisów przypadających na wspólników tej spółki.

Przykład 3 
W spółce „ASSA” zakupiono maszynę za 150.000 zł. Postanowiono skorzystać z nowych przepisów. 100.000 zł będzie rozliczone w ramach jednorazowego odpisu w 2017 roku, natomiast pozostałe 50.000 będzie rozliczane od stycznia 2018 roku na ogólnych zasadach – tj. według amortyzacji liniowej, zgodnie z przyjętą stawką amortyzacyjną.

Czas obowiązywania nowych przepisów

Amortyzacji takiej dokonuje się w roku podatkowym, w którym środki te zostały wprowadzone do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Oznacza to, że objęte tą preferencją są zakupy środków trwałych dokonane przed sierpniem 2017 roku. Trzeba wtedy jedynie dokonać weryfikacji w zakresie wcześniej dokonanych odpisów amortyzacyjnych w ewidencji. Tu oczywiście wątpliwości dotyczą zapisów art. 16h ust. 2 ustawy o CIT i art. 22h ust. 2 ustawy o PIT. Zgodnie z nimi wyboru metody – amortyzacja jednorazowa czy na zasadach ogólnych – należy dokonać z momentem wprowadzenia środka trwałego do ewidencji. Ale jak podkreślają eksperci, ważne w tym przypadku jest rozliczenie amortyzacji w roku podatkowym.

Przykład 4 
Spółka „XYZ” nabyła w marcu 2017 roku maszynę o wartości 20.000 zł i rozpoczęła amortyzację od kwietnia według stawki amortyzacyjnej 20% rocznie. Do września br. dokonała odpisów w wysokości 2.000 zł. Spółka będzie mogła we wrześniu uzupełnić odpis o 18.000 zł i tym samym skorzystać z nowych regulacji.

Rozliczenie przedpłat 

Jednorazowy odpis amortyzacyjny pomniejsza się o wysokość zaliczonej do kosztów uzyskania przychodów wpłaty na poczet nabycia środka trwałego, która była zaliczona do kosztów podatkowych. Ten sam środek trwały może być zatem w jednym roku rozliczony przez wpłatę zaliczki, a w kolejnym przez odpis umorzeniowy. Z tym, że suma dokonanych odpisów amortyzacyjnych i wpłaty na poczet nabycia środka trwałego, zaliczonej do kosztów uzyskania przychodów, nie może przekroczyć wartości początkowej tych środków trwałych.

Ważne 
W przypadku dokonania wpłaty na poczet nabycia fabrycznie nowego środka trwałego, który będzie mógł być amortyzowany według nowej metody, a którego dostawa zostanie wykonana w następnych okresach sprawozdawczych, podatnicy mogą zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów dokonaną wpłatę do wysokości kwoty 100.000 zł.

Przykład 5 
Spółka „X” wpłaciła na poczet zakupu urządzenia wiertniczego zaliczkę 25.000 zł we wrześniu 2017 roku. Księgowo zaliczkę tę ujmie: Wn „Rozrachunki z dostawcami”: 25.000 zł, Ma „Rachunek bankowy”: 25.000 zł. Natomiast podatkowo ma prawo zaliczyć tę kwotę do kosztów uzyskania przychodów.

Przykład 6 
Spółka „SALUT” wpłaciła w listopadzie 2017 roku zaliczkę na poczet zakupu urządzenia do wytwarzania kwasu wolframowego (KŚT 535) w kwocie 70.000 zł. Dostawa jest planowana na styczeń 2018 roku. Wtedy też spółka dopłaci 85.000 zł. Jednostka już w listopadzie 2017 roku może potrącić w kosztach podatkowych wpłaconą zaliczkę w pełnej wysokości, tj. 70.000 zł. Po otrzymaniu urządzenia w styczniu 2018 roku zaliczy do ww. kosztów jednorazowo odpis w wysokości 30.000 zł.

Warto też zaznaczyć, że mali podatnicy lub ci, którzy rozpoczęli w tym roku działalność – korzystający z nowych preferencji, mogą także skorzystać z jednorazowych odpisów amortyzacyjnych m.in. w ramach pomocy de minimis. Powinni jednak zastosować te rozwiązania do różnych środków trwałych, ponieważ np. art. 16 ust 20 ustawy o CIT wyraźnie wskazuje, że jeżeli w związku z nabyciem środka trwałego podatnik ma prawo do dokonania jednorazowego odpisu amortyzacyjnego, o którym mowa w ustępie 7 (de minimis) i 14 (limit 100.000 zł) tego artykułu, to dokonuje on odpisu amortyzacyjnego na podstawie ust. 7 albo 14.

Przykład 7
Spółka „WERTA” rozpoczęła działalność w 2017 roku. Zakupiła dwa urządzenia po 82.000 zł każde. Pierwsze urządzenie postanowiono rozliczyć w ramach amortyzacji będącej pomocą de minimis (limit 50.000 euro), a drugie w ramach nowej ulgi amortyzacyjnej.

Księgowe skutki zmian

Jeśli podatnik chciałby skorzystać z nowej ulgi, o której mowa, nie musi zmieniać zasad polityki rachunkowości w zakresie amortyzacji środków trwałych. Może, a czasem powinien stosować odrębne rozwiązania w rachunkowości i podatku dochodowym. W rachunkowości pokazuje się bowiem rzeczywisty czas czerpania korzyści ekonomicznych.

Przykład 8
Spółka „ALFA” w polityce rachunkowości ma zapisane, że jednorazowe odpisy amortyzacyjne są dokonywane od środków trwałych o wartości początkowej do 3.500 zł. We wrześniu 2017 roku nabyła 3 urządzenia produkcyjne o wartości 30.000 zł każde. Na potrzeby rachunkowości spółka będzie dokonywała odpisów amortyzacyjnych przez okres 5 lat, ponieważ tyle według przewidywań będą one użytkowane. Natomiast podstawa opodatkowania CIT zostanie obniżona w 2017 r. o 90.000 zł.

W sytuacji, gdyby podmiot chciał zastosować identyczne rozwiązania w rachunkowości i w podatku dochodowym, to w zakresie nowej jednorazowej amortyzacji powinna zostać wprowadzona zmiana w zapisach dokumentacji polityki rachunkowości zgodnie z art. 10 ustawy o rachunkowości. Zapis ten powinien wskazywać, że w księgach rachunkowych przyjmowane w omawianym zakresie jest rozwiązanie podatkowe.

Określenie niskiej wartości jednostkowej dla niektórych środków trwałych w wyniku preferencji podatkowej jest zmianą, która nie ma na celu bardziej rzetelnego zaprezentowania obrazu w rachunkowości. Należałoby ją potraktować jako zmianę o charakterze szacunków, zatem nie będzie konieczne przekształcanie danych porównawczych. Wprowadzając zmianę należy wskazać, że będzie ona miała zastosowanie od początku roku obrotowego, zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy o rachunkowości.

Ważne
W podmiotach, które zdecydują się na skorzystanie z nowej preferencji podatkowej także w rachunkowości, warto zastanowić się nad umieszczeniem informacji o tym fakcie w dodatkowych notach i objaśnieniach.

Ważne będzie to w przypadku najmniejszych podmiotów, dla których kwota rocznego limitu, czyli 100.000 zł, jest kwotą istotną. Takie podmioty mogą wskazać, że wartość rzeczowych aktywów trwałych oraz wynik finansowy byłyby wyższe, gdyby nie skorzystano z tego przywileju. Ujawnienie takie dotyczyć powinno zarówno roku, w którym dokonano jednorazowego odpisu, jak i kolejnych lat użytkowania środków trwałych. Podkreślić należy, że takie ujawnienie jest dobrowolne i można je umieścić zarówno przy notach dotyczących środków trwałych, jak i na samym końcu informacji dodatkowej.

Przykład 9 
Spółka dokonała w 2017 roku jednorazowych odpisów amortyzacyjnych zgodnie z art. 16k ust. 14 ustawy o CIT. Wartość środków trwałych – urządzeń byłaby wyższa o 98.620 zł, gdyby zastosowano w odniesieniu do tych aktywów 14% stawkę amortyzacyjną. Wynik netto były wyższy o kwotę 85.500 zł.

Podstawa prawna: 

  • ustawa z 7 lipca 2017 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2017 r. poz. 1448),
  • art. 22k ust. 14-21 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z z 2016 r., poz. 2032 ze zm.),
  • art. 16k ust. 14-21 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r., poz. 1888 ze zm.),
  • art. 4, art. 8 ust. 2, art. 10 ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 1047 ze zm.).